درباره بورس انرژی

ایران به عنوان یکی از بزرگترین کشورهای تولیدکننده نفت و گاز و دارنده یکی از بزرگترین ذخایر و منابع هیدروکربوری جهان شناخته می‌شود. از سوی دیگر با توجه به رویکرد مصرح در سند چشم انداز 1404 در ارتقاء جایگاه جمهوری اسلامی ایران به کشور اول منطقه از لحاظ اقتصادی، سیاسی ، علمی و لزوم تاسیس بازاری متشکل جهت کشف قیمت و معامله نفت به عنوان یک کالای استراتژیک در منطقه بیش از گذشته احساس و همین موضوع زمینه ساز طرح قیمت گذاری نفت در داخل کشور شد. از آنجا که یکی از بهترین و شفاف‌ترین مکانیزم‌های قیمت گذاری محصولات، عرضه آنها در بورس می‌باشد، در اوایل دهه 80 ایده تاسیس بورسی برای انجام معاملات نفت طی فرآیندی مشترک میان وزارتخانه های نفت و اقتصاد شکل گرفت. در فاز نخست برای محقق شدن این ایده در اواخر بهمن 1386 مبادلات فرآورده های نفت و پتروشیمی در بازار سرمایه آغاز گردید. از سویی با وجود زیرساخت‌های موجود در صنعت برق کشور که آن را از کشورهای منطقه متمایز می‌سازد، همزمان با فعالیت‌ها در راستای شکل گیری بورس نفت، لزوم راه اندازی بورس برق در ادامه توسعه بازار برق کشور احساس شد. در خرداد 87 شورای عالی بورس با تاسیس بورس برق موافقت می‌کند. در این بین تشکیلبازاری منسجم برای دربرگیری همه کالاهای از جنس انرژی و تشکیل بورسی جامع و واحد برای معاملات انواع حامل‌های انرژی پیشنهاد شد. تلاش‌ها برای ورود نفت و سایر حامل‌های انرژی به بازار سرمایه و تعیین قیمت این محصولات در بورس ، اوایل سال 1390 شکل دیگری یافت. در این سال شورای عالی بورس تصمیم گرفت بورسی را با محوریت حامل‌های انرژی شکل دهد. شورای عالی بورس و اوراق بهادار در جلسه 30/3/1390 با تجمیع درخواست‌های جداگانه برای راه اندازی بورس نفت و برق به راه اندازی بورس انرژی رای داد. براین اساس بورس انرژی به عنوان چهارمین بورس کشور جهت عرضه محصولات نفت و مشتقات نفتی ، برق، گاز طبیعی ، زغال سنگ ، حق آلودگی و سایر حامل‌های انرژی شکل گرفت. متعاقب صدور مجوز فعالیت بورس انرژی و برای تعیین گروه‌های سهامداری این بورس، سازمان بورس و اوراق بهادار، فراخوانی را در تاریخ 5/4/1390 جهت مشارکت نهادهای مالی و فعالان صنعت نفت ، گاز و فراورده های نفتی، برق و با قید ترکیب 60 درصد نهادهای مالی ، 20 درصد فعالان صنعت برق و نفت و 20 درصد عموم مردم و سقف 5/2 درصد برای هر متقاضی منتشر نمود. در تاریخ یازدهم اسفند 1390 مجمع عمومی مؤسس شرکت بورس انرژی برگزار گردید و ازبین کاندیداهای عضویت در هیئت مدیره، 7 عضو اصلی و 2 عضو علی‌البدل انتخاب شدند. شرکت بورس انرژی در تاریخ 17 تیر سال 91 نزد اداره کل ثبت شرکتها و موسسات غیر تجاری ثبت گردید و فعالیت خود را رسما آغاز کرد. اولین معاملات این بورس بر روی کالاهای برق، قطران و زغال سنگ در تاریخ 19 اسفند 91 رقم خورد. بورس انرژی دارای سه بازار فیزیکی، مشتقه و فرعی می باشد. بازار فیزیکی شامل سه تابلوی برق، نفت و گاز، و تابلوی سایر حامل‌های انرژی و بازار مشتقه شامل سه تابلوی قرارداد سلف موازی استاندارد، قرارداد آتی و قرارداد اختیار معامله می باشد.

بازار رینگ تابلو
فیزیکی

داخلی

بین المللی

برق

نفت و گاز

سایر حامل های انرژی

مشتقه

داخلی

بین المللی

قرارداد سلف موازی استاندارد

قرارداد آتی

قرارداد اختیار معامله

فرعی

داخلی

بین المللی

درج وپذیرش کالا

شرکت های متقاضی پذیرش در بازار فیزیکی وبرق می بایست از طریق شرکتهای مشاور پذیرش ( کارگزاران دارای مجوز فعالیت در بورس انرژی) اقدام کنند. برای آشنایی بیشتر با نحوه پذیرش و اطلاعات مورد نیاز، فرم هایی که می بایست توسط شرکت متقاضی پذیرش تکمیل گردد، از طریق لینک زیر قابل دسترس می باشد.
1- تقاضای پذيرش و درج کالا
2- پرسش نامه پذيرش و درج کالا
3- تعهد نامه پذیرش کالا

فرم های درخواست خرید و فروش

فرم های سفارش خرید و فروش در بازار فیزیکی یا مشتقه از طریق لینک های ذیل قابل دانلود است:
1- فرم سفارش خرید در بازار فیزیکی
2- فرم سفارش خرید در بازار مشتقه
3- فرم سفارش فروش در بازار مشتقه
4- فرم سفارش فروش در بازار فیزیکی

نمای اخذ کد معاملاتی در بورس انرژی

متقاضیان ( شرکتهای تولید و توزیع نیروی برق) ، برای اخذ کد معامعلاتی می بایست پس از مراجعه به شرکت مدیریت شبکه برق ایران و دریافت فرم تکمیل شده و ممهور "معرفی نامه جهت درخواست کد خاص برای معاملات برق در بورس انرژی" و تکمیل فرم های احراز هویت مشتری، درخواست کد معاملاتی و بیانیه ریسک ( موجود در شرکت های کارگزاری)، نسبت به اخذ کد معاملاتی از طریق شرکت های کارگزای دارای مجوز فعالیت در بورس انرژی اقدام نمایند. لازم به ذکر است متقاضیان، باید در هنگام مراجعه به شرکت های کارگزاری، مدارک و اطلاعات ذیل را به همراه داشته باشند: اطلاعات در خصوص اساسنامه، شناسه ملي، شركت نامه ، آگهي روزنامة رسمي در خصوص تأسيس و آخرين تغييرات آن، آگهي آخرين تغييرات مديران و صاحبان امضاي مجاز ، تركیب سهامداران، مالكان يا شركاء بالاي ده درصد، مؤسسان ، اعضاي هيأت مديره و مدير عامل ، بازرسان، حسابرسان و نشاني اقامتگاه آنان؛ اطلاعات مربوط به حساب بانکی مرتبط با معاملات کالا یا اراق بهادار مبتنی بر کالا
اطلاعات در مورد حجم معاملات قبلی
اصل مدرک شناسایی صاحبان امضای مجاز شامل شناسنامه و کارت ملی و کپی تمامی صفحات مدارک مذکور فرم های مورد نیاز جهت اخذ کد معاملاتی از طریق لینک های ذیل قابل دریافت است.
اقرارنامه و بیانیه ریسک معاملات قراردادهای سلف موازی استاندارد در بورس انرژی قرارداد فیمابین کارگزار و مشتری فرم احراز هویت مشتریان حقوقی (ویژه بورس انرژی) و)

فرم درخواست کد مشتریان حقوقي در بورس انرژی

متقاضیان درخواست ایجاد کد معاملاتی در سامانه بورس انرژی که جزو شرکت های تولید وتوزیع نیروی برق نمی باشند نیز باید تمامی مراحل فوق به جز معرفی نامه از شبکه مدیریت برق ایران را تکمیل نمایند.

دی ان ان